Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Speenkruid

Speenkruid

Ranunculus ficaria

Speenkruid is een van de allereerste voorjaarsbloemen. Gewoon speenkruid is een laagblijvende bloeier die behoort tot de ranonkelfamilie, net als de boterbloem. De soortaanduiding ficaria komt van het Latijnse 'ficus' dat vijg betekent. Oude namen voor deze plant zijn 'vijgwortel', 'oaneklootjes' en 'katteklootjes'. De naam 'speenkruid' is volgens sommigen afgeleid van de vorm van de knollen, die op kleine speentjes lijken. Volgens anderen is de naam afgeleid van de toepassing tegen aambeien, oftewel speen.
De plant wordt tot 30 cm hoog en bloeit van maart tot mei. De hartvormige bladeren zitten aan het uiteinde van een lange bladsteel. De gele sterachtige bloemen hebben acht tot twaalf kroonbladeren en drie groene kelkbladeren, een afwijking ten opzichte van de overige leden van de ranonkelfamilie. Bij slecht weer blijven de bloemen gesloten, bij zon spreidt de bloem zich wijd open. De planten vormen als het ware een "tapijt", het geheel is niet hoger dan 10 cm. Na de bloei sterft het bovengrondse deel van de plant af, de ondergrondse knolletjes van enkele millimeters lengte blijven in leven voor het volgende jaar. Het bijzondere van speenkruid is dat het alleen in het voorjaar groeit en niet in andere jaargetijden.

Het verspreidingsgebied beslaat geheel Europa, Kaukasus, West-Siberië en Midden Azië. De plant komt in Nederland zeer algemeen voor op vochtige gronden, langs natte bosranden en slootkanten. Gewoon speenkruid verspreidt zich zowel door zaadvorming als door knollen. Deze laatste groeien niet alleen in de grond, maar ook als broedknollen in de oksels van de bladstelen. In een tuin is speenkruid een echte woekeraar omdat het zich via de in de grond blijvende knolletjes snel verspreidt. Gelukkig verdringt het geen andere planten en is het woekeren dus nauwelijks problematisch. Wie wil er nou niet zo vroeg in het voorjaar al die gezellige gele sterretjes zien?

De bladeren van gewoon speenkruid bevatten veel vitamine C.  Vroeger waren, door  het vitamine C gebrek in de strenge winters, voorjaargroenten als speenkruid zeer gewild. In Duitsland wordt het Scharbockskraut  genoemd, verwijzend naar het gebruik tegen scheurbuik (vitamine C gebrek). Ze werden ook veel verwerkt in salades. Belangrijk is dat de bladeren dan vóór de bloei worden geplukt. Tijdens de bloei ontwikkelt de plant in de bladeren namelijk protoanemonine, een giftige stof. De bladeren smaken dan bitter, en ook dieren willen ze dan niet meer eten.
Vroeger werd het plantensap daarom wel gebruikt als gif voor op pijlen. Ook werden de wortels in-en uitwendig gebruikt bij de behandeling van aambeien. Inwendig gebruik van de wortels is echter niet verantwoord.

Alle delen van de plant bevatten giftige protoanemoninen die sterker worden naarmate de plant bloeit. Het advies is daarom om alleen de bladeren van de plant te nemen als die nog niet gebloeid heeft. 

Recept: Speenkruid-Aardappelsalade
Voor de salade:
1kg geschrapte aardappels
1 flinke fijngesnipperde rode ui
150g gehakte speenkruidblaadjes

Voor de dressing:
3 eetl rode wijnazijn red wine vinegar
2 eetlepels fijngesnipperde verse peterselie
1 eetlepel fijngehakte diverse kruiden naar smaak
zout en peper naar smaak
paprikapoeder
nootmuskaat
5 eetlepels extra vergine olijfolie

Breng wat lichtgezouten water in een pan aan de kook, voeg de aardappelen toe en kook ze 25 minuten tot ze gaar zijn. Intussen alle ingrediënten voor de dressing door elkaar kloppen in een kommetje. Giet de aardappelen af en laat ze afkoelen tot ze koud genoeg zijn om in blokjes te snijden. Zet ze weg om verder af te koelen. Vermeng de aardappels met de ui en het speenkruid in een serveerkom en giet de dressing erover en hussel de salade. Minstens halfuurtje in de koelkast laten marineren.

 

SNP Natuurreizen

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Vermelding i.v.m. cookiewetgeving websites:

 

Om er voor te zorgen dat alle functionaliteiten van deze website naar behoren werken, gebruikt deze website cookies.
Deze cookies bevatten geen persoonlijke informatie en zijn niet gevaarlijk.
Daarnaast kunnen cookies gebruikt worden om bezoekers te analyseren, teneinde u en andere bezoekers een nog betere website-ervaring te geven.
Indien u verder gaat, gaat u akkoord met het gebruik van cookies.

Op deze informatieve website hebben we enkele advertenties geplaatst van onder andere Waschbaer, dit is om een klein gedeelte van de kosten voor het in de lucht houden van deze kruidenwebsite te kunnen betalen. De advertenties zijn met zorg door ons gekozen en deze bedrijven dragen wij een warm hart toe.
Mocht je op een later moment besluiten om iets te gaan bestellen bij een van deze bedrijven, ga dan alstublieft  via de advertentie op onze pagina, dan krijgen wij een kleine vergoeding hiervoor.  Hartelijk dank, namens Ella van de Kruidenkorf.