Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Paardenbloem

Paardenbloem

Taraxatum officinale

Zoals al beloofd in oktober toen ik een stukje over de paardenbloemwórtel schreef in april, de paardenbloemmaand een stukje over de rest van de plant.
De paardenbloem is zeer algemeen voorkomend in Nederland. Hij groeit bijna overal. Voor de paardenbloem bestaan er vele namen. De bekendste naast paardenbloem is leeuwentand, vanwege het getande blad. De botanische naam taraxacum komt van het Arabische ‘tarakshaqum’ en betekent bitterkruid. Arabische artsen berichten al in de 11de eeuw over de geneeskrachtige werking. De naam wordt ook wel verklaard met het Griekse ‘taraxos’ wat wanorde betekent en ‘aka’ wat remedie betekent.

Kinderen gebruikten, en waarschijnlijk nog steeds, de zaadpluisjes van de plant voor allerlei orakelspelletjes. Waarbij een positieve uitslag verwacht mag worden als alle pluisjes in een keer worden weggeblazen en minder goede uitkomst als er pluisjes blijven staan. Ook de kleur van de vruchtbodem kon een rol bij dit soort voorspellingen spelen. Een witte vruchtbodem was positief, een zwarte negatief. Een gevlekte bodem gaf onzekerheid. Kinderen mochten geen bosje paardenbloemen mee naar huis nemen, want dat zou bedplassen veroorzaken.

 Volwassenen gebruikten de plant niet zozeer als orakelplant, maar men dacht wel dat de plant veel magische krachten had. Men smeerde zich met het witte melksap in zodat men in de ogen van een partner mooier en begerenswaardiger zou worden. Zich met het hele kruid bestrijken zou iemand populair kunnen maken bij vorsten en adel, waardoor men kan verkrijgen wat men begeert.
Hoewel de geneeskrachtige kant van paardenbloem in Europa pas relatief laat (late Middeleeuwen) ontdekt werd, zette men het wel in bij allerlei kwalen. Bij vlekken in de ogen of etterende ogen moest men negen paardenbloemwortels om de hals hangen, die men in het dierenriemteken Maagd met afnemende maan voor zonsopgang uitgegraven had. Bij kiespijn moest men paardenbloembladeren dragen, tot ze helemaal uitgedroogd waren. Wratten moesten op de derde dag van de afnemende maan met paardenbloemmelk bestrijken. Bij zwarte maan zouden de wratten dan verdwenen zijn. Een oud gebruik bij boeren was om het huis en de stallen in de lente te reinigen door ze uit te roken met paardenbloemen.

In de middeleeuwse signatuurleer vermoedde men al vanwege de gele kleur dat het een goed middel tegen geelzucht zou zijn. Verder gebruikte men het als gezichtslotion tegen roodheid, zomersproeten en onzuiverheden.

De paardenbloem behoort tot de composieten, is winterhard en wordt tot 30 cm hoog. De holle stengel groeit recht omhoog, de bladeren vormen een wortelrozet en zijn diep ingesneden. De bloem is goudgeel. De plant wordt in zijn geheel verzameld voor medicinale doeleinden. Belangrijke inhoudsstoffen zijn bitterstoffen, triterpenen, steroïden, flavonoïden en inuline.

In de volksgeneeskunde wordt hij gebruikt bij aandoeningen van de lever en de gal, aambeien, nier- en blaasklachten maar ook bij diabetes. En vanwege de bloedzuiverende werking ook bij jicht, reuma en chronisch eczeem. Wetenschappelijk aangetoond is de werking bij maagdarmklachten, voor het herstel van de lever- en galfunctie en om een verhoogde afscheiding van urine te bevorderen. De bitterstoffen stimuleren de afscheiding in het maagdarmkanaal. Bij dierproeven is een toename van de hoeveelheid urine waargenomen.

De bladeren kunnen worden gekookt en gegeten en zijn goed als reinigend, versterkend middel in de lente. De verse bladeren kunnen ook ingrediënt zijn van een salade. Het is bijzonder voedzaam en bevat vitamine A en C, eiwit en veel spoorelementen en kalium. Paardenbloembladthee werkt verlichtend bij waterzucht, vooral bij opgezette enkels samenhangend met stoornissen in de bloedcirculatie. Neem paardenbloemblad in combinatie met tijm bij een blaasontsteking. Het helpt bij spijsverteringsstoornissen en leverproblemen. En het helpt algemeen versterkend en bloedreinigend. Mensen die last hebben van gruis in blaas of nieren kunnen een tijd lang regelmatig op een stengel kauwen. De bloemen kunnen ook rauw gegeten worden en is vooral goed voor mensen die veel in hun hoofd zitten en daardoor hun lijf verwaarlozen.

Thee: 2-3 theelepels gedroogd blad op 1 kop kokend water.
 
Opgepast: 


Erg grote hoevvelheden paardenbloem kunnen milde klachten geven zoals diaree, brandend maagzuur, verstoring van het spijsverteringskanaal. Het kan soms huidallergie, eczeem en een verhoogde gevoeligheid van de huid voor zonlicht bij direct contact geven. Voorzichtig bij suikerziekte en hoge bloeddruk. Als er medicijnen gebruikt worden die van invloed zijn op de suikerspiegel dan uitsluitend gebruiken in overleg met een arts. Niet gebruiken bij maagzweer. Niet gebruiken bij allergie voor composieten. Bij galproblemen alleen gebruiken in overleg met een arts.
Raadpleeg bij klachten altijd een arts en informeer de arts bij combineren met behandeling/medicatie.

Het gebruik van paardenbloem in de keuken is al eeuwenoud.
De jonge bladeren en zeer jonge knoppen, die nog onder in het rozet zitten, voor de bloei van maart tot mei, zijn bruikbaar. Om te wennen aan de smaak kkun je in het begin de bladeren eerst twee uur in water kunnen weken. De bittere smaak wordt dan wat minder.  Zeer jonge bloemknopjes doen denken aan de smaak van spruitjes. Ze kunnen ook ingelegd worden in dragonazijn als nep-kappertje. Kinderen zijn meestal niet enthousiast over paardenbloemblad vanwege de bitterheid, dan kan het met andere planten als dovenetel, muur of zevenblad gecombineerd worden.

Recepten:
 
Molsla:
Zet een grote pot omgekeerd over een groeiende paardenbloem om het licht te weren. Je kunt het ook afdekken met stro of aarde Laat twee weken staan tot de bladeren wit zijn geworden. Eten als salade.
 
Paardenbloemknopjes:
Kort koken (3 minuten), afgieten en nog even in boter smoren op smaak brengen met zout, peper, peterselie en citroensap.
 
Paardenbloemblad:
De jongste en zachtste bladeren van de plant plukken, harde toppen eraf snijden en bladeren ongeveer 30 min. koken in water. In een zeef goed uitdrukken, dan fijnhakken. Smoren in een pan met laagje bouillon, zout en boter. Peper erbij doen en nog 15 min. laten stoven .
 
Simpele paardenbloemsalade:
Slakom inwrijven met teentje knoflook. 2-3 eetlepels olie, 1 eetlepel azijn, theelepel mosterd, zout, peper en suiker in de kom door elkaar mengen en 150 gram jonge paardenbloembladeren in deze saus laten marineren.
 
Paardenbloemsiroop of armelui's honing:
3-4 flinke handen vol paardenbloemen, goed koken in 2 liter water, afgieten. In het hete sap 1,5 kg suiker en het sap van 2 citroenen roeren. De vloeistof onder voortdurend roeren laten inkoken, totdat er een stroopachtige draderige massa ontstaat. De siroop in flessen met wijde halzen doen. Smaakt net als honing als het goed klaargemaakt is.

 

SNP Natuurreizen

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Vermelding i.v.m. cookiewetgeving websites:

 

Om er voor te zorgen dat alle functionaliteiten van deze website naar behoren werken, gebruikt deze website cookies.
Deze cookies bevatten geen persoonlijke informatie en zijn niet gevaarlijk.
Daarnaast kunnen cookies gebruikt worden om bezoekers te analyseren, teneinde u en andere bezoekers een nog betere website-ervaring te geven.
Indien u verder gaat, gaat u akkoord met het gebruik van cookies.

Op deze informatieve website hebben we enkele advertenties geplaatst van onder andere Waschbaer, dit is om een klein gedeelte van de kosten voor het in de lucht houden van deze kruidenwebsite te kunnen betalen. De advertenties zijn met zorg door ons gekozen en deze bedrijven dragen wij een warm hart toe.
Mocht je op een later moment besluiten om iets te gaan bestellen bij een van deze bedrijven, ga dan alstublieft  via de advertentie op onze pagina, dan krijgen wij een kleine vergoeding hiervoor.  Hartelijk dank, namens Ella van de Kruidenkorf.